หน้าที่เชิงวิวัฒนาการของจิตสำนึกคือความได้เปรียบเชิงการปรับตัวของภาวะอยู่กับปัจจุบันของจิตสำนึก ซึ่งประกอบด้วยความสามารถในการทำให้การเลือกเป็นจริงก่อนที่ปฏิกิริยาอัตโนมัติจะคลี่คลายออกมา